«Os personaxes do entroido ourensán son figuras cargadas dunha forza simbólica extraordinaria»

Entrevista ao artista Ángel Eduardo.

Falamos co artista colombiano Ángel Eduardo que nos di, entre outras cousas, o vínculo que ten a súa arte coa cultura ourensá.

Na túa obra, de que maneira inflúen a cultura galega e o territorio ourensán?
Ángel Eduardo: «A cultura galega e, moi especialmente, o territorio ourensán non son só un contexto para a miña obra, senón unha materia viva que a atravesa. Ourense é memoria, rito, paisaxe humana e silencio; elementos que inflúen tanto na linguaxe formal como no contido conceptual do meu traballo. A cultura galega achega unha relación moi directa coa tradición oral, coa simboloxía e cunha visión do mundo profundamente ligada á identidade colectiva. Na miña obra isto tradúcese nun diálogo constante entre pasado e presente, entre o territorio físico e o emocional».

Nalgunhas obras aparecen personaxes relacionados cos entroidos ourensáns. Por que a elección destas figuras e que supoñen para ti artisticamente?
Á.E.: «Os personaxes do entroido ourensán son figuras cargadas dunha forza simbólica extraordinaria. Representan a transgresión, a máscara como verdade e a liberación colectiva. Artisticamente, permítenme traballar coa identidade, co límite entre o humano e o mítico, e coa idea de comunidade. Non os abordo desde unha mirada folclorista, senón como símbolos universais de resistencia cultural, de crítica social e de emoción compartida. Para min son unha ponte entre o ancestral e o contemporáneo».

A arte contemporánea debe preservar ou reinterpretar estas tradicións do entroido que suxiren tradición, transgresión e identidade colectiva?
Á.E.: «Creo que a arte contemporánea non debe limitarse a preservar, senón que ten a responsabilidade de reinterpretar. As tradicións só permanecen vivas se se cuestionan, se se revisan e se se adaptan ás realidades actuais. O entroido, coa súa carga de transgresión e identidade colectiva, ofrece un campo fértil para reflexionar sobre o presente: quen somos, que máscaras levamos e que espazos de liberdade colectiva conservamos hoxe».

Que papel cres que ten a túa obra en relación coa tradición popular e a arte contemporánea?
Á.E.: «A miña obra sitúase nun espazo intermedio, como un lugar de encontro. Non pretende explicar a tradición popular, senón dialogar con ela desde unha linguaxe contemporánea. O meu interese está en rescatar o valor humano, emocional e simbólico destas manifestacións, e poñelas en relación con problemáticas actuais: a identidade, a memoria, a comunidade e a perda de vínculos. Nese sentido, a obra funciona como un espazo de reflexión máis que de resposta pechada».

Como ves a escena artística en Ourense e que cres que necesita para gañar maior peso?
Á.E.: «Ourense ten un potencial creativo enorme e unha tradición cultural moi rica, pero necesita máis estruturas estables, máis apoio institucional e máis conexións con outros contextos artísticos. É fundamental crear redes, fomentar a profesionalización dos artistas e apostar pola mediación cultural para achegar a arte á cidadanía. Tamén creo que é clave confiar no talento local e facilitar espazos de visibilidade e experimentación».

Teño entendido que es embaixador para temas culturais de Colombia. Que nos podes dicir ao respecto?
Á.E.: «Efectivamente, o meu labor como embaixador cultural de Colombia está relacionado coa creación de pontes entre contextos culturais distintos pero profundamente conectados a través da identidade, a memoria e a creación artística. É un papel que entendo desde a responsabilidade social da cultura, promovendo o intercambio, o diálogo e a cooperación entre artistas e institucións. Esta experiencia tamén enriquece a miña propia obra, ao ampliar a mirada e poñela en relación con outras realidades culturais».

Formas parte do Movemento Cultural Nós a Xente do Redor e que en próximos números vas achegar algunha das túas creacións, verdade?
Á.E.: «Si, formo parte do Movemento Cultural Nós a Xente do Redor, un proxecto que considero fundamental pola súa aposta pola cultura de proximidade, pola creación colectiva e polo pensamento crítico. Nos próximos números terei a oportunidade de achegar algunhas das miñas creacións, o que para min é unha maneira de devolver á comunidade parte do que me ofrece: inspiración, identidade e sentido de pertenza».

Angel Eduardo Mancilla
www.angeleduardoarte.com
contacto@angeleduardoarte.com
info@angeleduardoarte.com
Teléfono: 613 51 62 16